طلا چیست؟ تاریخچه آن چگونه است؟

طلا چیست؟ انواع طلا چگونه است؟ تاریخچه طلا چیست؟ نظر دهید

معرفی طلا

در مورد طلا چیزی که همه میدانیم این است که گران بهاترین و مهمترین فلز موجود در دنیاست و دارای بالاترین درجه از نظر اقتصادی و بازرگانی می‌باشد ، طلا از معادن به صورت سنگ استخراج می‌شود ، همچنین طلا را سمبل خورشید می‌دانند.

طلای خالص به رنگ زرد سیر است ، از آغاز تاریخ مکتوب بشر طلا همواره فلزی گران‌بها و محبوب بوده‌ است که برای ضرب سکه، ساخت جواهرات و کاربردهای هنری استفاده می‌شده‌ است.

طلا علاوه بر کاربرد سرمایه‌ای و استفاده در جواهرات، کاربردهای گوناگون دیگری از جمله در دندان‌پزشکی، تولید شیشه‌های رنگی و صنایع الکترونیک دارد و با توجه به رسانایی الکتریکی بالا در سیم‌کشی الکتریکی نیز استفاده می شود.

طلا رسانای خوب گرما و جریان برق است. از نظر شیمیایی رطوبت هوا و بر آن بی اثرند. به همین دلیل در ساخت سکه و جواهرات بسیار مناسب است و البته می‌توانند پوشش مناسب برای دیگر فلزهای واکنش پذیر هم باشد.

در جدول نتاوبی علامت اختصاری طلا AU است که از کلمه‌ی Aurum به معنی «درخشش سپیده دم» که نام لاتین آن است گرفته شده است.

طلا در جدول مندلیف
AU – Aurum

وزن مخصوص طلا ۱۹/۳ گرم بر سانتیمتر مکعب و دارای وزن اتمی ۱۹۶/۹۶۷ و عدد اتمی آن ۷۹ می‌باشد. درجه ذوب طلا ۱۰۶۴ درجه سانتیگراد می‌باشد و نقطه جوش آن ۲۷۰۰ درجه سانتیگراد است.

از نظر شیمیایی، طلا فلزی واسطه است که در گروه ۱۱ جدول تناوبی قرار دارد و یکی از کم واکنش‌ترین عناصر جامد در شرایط استاندارد است. پس می‌توان این فلز را به صورت خالص در طبیعت به صورت دانه‌ای یا تکه‌ای در میان سنگ‌ها، کانی‌های بلوری شده و مواد ته نشینی آبرفتی پیدا کرد. همچنین در میان کانی‌ها به صورت ترکیبی با دیگر عنصرها بویژه تلوریم دیده شده اما فراوان نیست.

طلای خالص به قدری نرم است که  با ناخن روی آن را می‌توان خط انداخت. سختی طلا ۲ تا ۳/۵ در مقیاس ۱۰ قسمتی موس است و زمانی که مذاب آن بجوش آید، دود زرد و سبز رنگی از آن متصاعد می‌گردد و در مجاورت هوا و عوامل جوی دیگر تیره و کدر نمی‌شود، زیرا با اکسیژن میل ترکیبی ندارد. به غیر از طلای ۲۴عیار، مـابقی، آلیاژ طلا نامیده می‌شوند.

طلای خام و خالص
طلای خام و خالص

 

اکثر اسیدهای خالص بر روی آن اثری ندارند جزء اسیدسیلنگ (H2seo)، در مقایسه با دیگر فلزات خاصیت چکش‌خواری، ورقه و مفتول شدن بیشتری دارد و  خاصیت کششی بالایی دارد به شکلی که اگر یک گرم طلا را به قطر ۰/۶ میلیمتر برسانیم بدون آنکه پاره شود به طول یک کیلومتر می‌رسد و ضخامت نازکی از طلا را می توان تا حد ۰/۱ میلیمتر تهیه نمود. در مقابل محلول‌های قلیایی بسیار قوی و پایدار است. در محلول سیانور سدیم و سیانور پتاسیم هم حل می‌گردد.

استحکام کشش طلا ۱۲ کیلوگرم بر میلیمتر مربع است. در مقابل حرارت هرگز تغییر رنگ نمی‌دهد و سیاه نمی‌شود. سنگ‌های معدنی طلا به نام‌های سپیلوانیت و کالاوریت در طبیعت یافت می‌گردند. سطح شکسته آن، تیز و دندانه‌دار می‌شود.

بهترین حلال برای طلا (تیزاب سلطانی) است که مخلوتی از اسیدنیتریک (HNO2) و اسید کلریدریک (HCI) می باشد که جهت محک زدن طلا بکار می روند.

انواع طلا

اگر طلا را با مس و نقره مخلوط کنیم (در صورتی که مقدار طلای آن بیشتر باشد)، طلای زرد حاصل می‌شود اما اگر طلا را با نقره، مس و روی (نقره این ترکیب بیشتر است) مخلوط کنیم، طلای سبز به دست می‌آید و اگر طلا و مس (مقدار مس بیشتر از طلا باشد) را ترکیب کنیم، طلای قرمز (صورتی) نتیجه آن است که به آن رزگلد می‌گویند.

طلای سفید هم ترکیبی از طلا، پالادیوم ، نیکل ، روی و نقره است. طلای سفید طبیعی، خاکستری روشن است؛
بـه هـمـین خاطر برای سفیدتر شدن آن، از روکش رادیوم برای پوشش آن استفاده می‌کنند. بدلیل اینکه رادیــوم پــس از مدتی ساییده می‌شود، باید مجدداً طلای سفید را روکش کرد؛ ایـن مدت ۱۲ تا ۱۸ ماه است.

انواع رنگ طلا
انواع رنگ طلا

 

تاریخچه طلا

طلا فلزی گرانبها است که در زبان های فارسی به زر، فرانسه به OR ، انگلیسی به GOLD ، آلمانی به GOLD ، ایتالیایی به ORO و عربی به ذهب معروف است.زر از جمله فلزاتی است که از زمان های باستان مورد استفاده ی بشر قرار گرفته است.

احتمال می رود در ابتدا ریزه های براق آن در کنار رودخانه ها جلب توجه او را کرده باشد.دانشمندان عقیده دارند که تاکنون از پوسته ی زمین قریب ۹۵۰۰۰ تن طلا استخراج شده که این مقدار از یک میلیونیم حجم موجود در پوسته ی زمین، کمتر است(ذخیره ی طلای پوسته ی زمین را پانصد میلیونیم درصد برآورد کرده اند) تنها در آب اقیانوس ها قریب یک میلیارد تن طلا وجود دارد. البته همه ی طلای موجود در پوسته ی زمین قابل بهره برداری نیست.

طلا از اسمگوتیک Gult گرفته‌ شده‌است.
این فلز از قدیمی‌ترین فلزات شناخته ‌شده است که مورد استفاده قرارگرفته است، زیرا به سادگی شکل‌پذیر می‌باشد. هندی‌ها اولین بار در کتاب مقدسشان (۴۰۰۰ سال قبل از میلاد مسیح) به طلا اشاره کرده‌اند.
قدیمی‌ترین معدن طلا (۴۰۰۰ سال قبل از میلاد مسیح) در بین‌النهرین، در خاورمیانه و مربوط به سومریان بوده‌است.
یافته‌ها نشان می‌دهد بین سال‌های ۲۶۵۴ تا ۲۶۸۵ قبل از میلاد در آبیدوس (Abydos) و نگده (Nagada) مصر،زرگری مرسوم بوده‌است.
این زمان به پیش از تاریخ استفاده از نقره برمی‌گردد.
در این زمان استفاده از طلا در جواهرسازی و تزئینات، بجز برای فرعونیان،خانواده آن‌ها، کاهنین و مقامات بلند پایه ممنوع بود.
براساس اطلاعات محلی در مصر، طلا برای اولین بار در نیل آبی و معادن خاص گزارش شده که به سال ۲۲۰۰ قبل از میلاد برمی‌گردد.
گنجینه‌های فوق‌العاده یافت شده در مقبره فرعون توتانخامون (TutanKhamun) که در سال۱۳۵۰ قبل از میلاد مسیح دفن شده، شاهدی بر استانداردهای بالای زرگری در مصر است.
تابوت او شامل ۱۱۰ کیلوگرم طلای ناب است که چهره وی برروی آن با دست کنده‌کاری و تزئین شده است.
صدها سال بعد در تمدن اینکاها (Incas)، طلا ارتباط تنگاتنگی با پرستش خدا داشت؛ چنانکه معبدی برای خورشید، بنام کوری‌کانچا (Coricancha) در کوزکو (Cuzco) بنانهاده شد که پایتخت اینکاها در قرن۱۴ شد.
سقف کاه‌گلی آن دارای رشته‌هایی از طلا و روی آن سرشار از تزئینات و سریر زرین بود. دریونان باستان سکه‌های طلا در سده‌های هفتم و هشتم پیش از میلاد رایج بوده است و در ارمنستان استفاده از سکه‌های طلا در سده اول پیش از میلاد شروع شد.

استفاده از جواهر و زیورآلات در قرون وسطی در اروپا رواج پیدا کرد. در آن دوران خانواده های سلطنتی و اشراف لباس هایی از جنس طلا، نقره و سنگ های قیمتی بر تن داشتند، رده های پایین تر جامعه هم لباس هایی از جنس فلزات پایه مانند مس و یا ترکیبی از قلع و سرب بر تن داشتند.

لباس دوران قرون وسطا
لباس دوران قرون وسطا

 

بزرگترین تکه طلایی که در دنیا تا به حال استخراج شده و به ثبت رسیده در روز ۵ فوریه ۱۸۶۹ میلادی در ایالت ویکتوریای استرالیا به دست بازرسان «جان دیسون» و «ریچارد اوتس» به وزن ۹۷/۱۴ کیلوگرم کشف شده است که او را Welcome Stranger می‌نامند.

بزرگترین طلای کشف شده در تاریخ
Welcome Stranger

 

تاریخچه طلا در ایران

گیرشمن، در کتاب ایران از آغاز تا اسلام می نویسد:در دوره ی مادها از معادن طلای اطراف همدان بهره برداری می شده است.

ویل دورانت در جلد اول کتاب مشرق زمین گاهواره ی تمدن از گفتار G.HAUART نقل می کند:

در کوه هایی که این قوم (مادها) برای سکونت خود انتخاب کرده بودند مس، آهن، طلا، نقره، سنگ مرمر و سنگ های گرانبها به دست آوردند.از گفتار استرابون جغرافی نویس یونانی نقل شده که در ایران، طلا، نقره، مس،آهن،سرب و زرنیخ استخراج می شده و بیشتر از ناحیه ی کرمان به دست می آمده است.

در دوره ی ساسانیان نمایندگان چین که بین سال های ۴۵۵ و ۵۳۱ میلادی به دربار ایران رفت و آمد داشته اند می نویسند:

در تیسفون پایتخت ساسانی محصولات طبیعی عبارتست از طلا، نقره، مرجان، عنبر، مروارید و اشیاء زجاجی- بلور، آهن، مس، شنگرف و جیوه بود

باستان شناسان عقیده دارند که در ایران طلا از هزاره ی سوم قبل از میلاد مورد استفاده قرار گرفته و از آن اشیاء زینتی درست می کرده اند.قسمتیازاین اشیاء در حفریات باستان شناسی به دست آمده است. و در جای دیگر می نویسد:

در ایران معادن طلا و نقره هم یافت می شود که در قدیم در آنها کار می کرده اند. شاه عباس هم خواست آنها را استخراج کند اما چون خرجش بیشتر از دخلش بود از آن منصرف شد.

شاردن، از معادن طلای نزدیک تبریز نام می برد و می نویسد مدت مدیدی است که استخراج آن متوقف شده است چون معلوم شد که عایدات حاصله تکافوی مخارجش را نمی کند.

در دوره ی قاجاریه و مخصوصا در زمان امیرکبیر اقداماتی برای بهره برداری از معادن طلا به عمل آمد. از معدن طلای موته واقع در نزدیکی دلیجان در این دوره بهره برداری شده است.

پس از مشروطیت، امتیاز معدن طلای آستانه (اراک) در رود ازنا، به اشخاص واگذار شد( درسال ۱۳۲۸ ه . ق ) ولی نتیجه ای از آن به دست نیامد. دمرگان هم در گزارش ماموریت علمی در ایران درباره ی طلا می نویسد:

در ایران طلا به طور طبیعی کم است، در بعضی از رودخانه های کردستان، خراسان و قره داغی نزدیک ارس یافت می شود ولی درباره ی بهره برداری از آنها چیزی ننوشته است.

در پایان طلا به عنوان مهمترین استاندارد پولی جهان مطرح بوده و هست و بیشترین مورد مصرف آن در ساخت سکه و شمش طلاست.همچنین به عنوان ذخایر پولی و به عنوان یک سرمایه ملی و پشتوانه اقتصادی کشور مطرح می‌باشد، بنابراین اطلاع رسانی در مورد آمار قیمت، تولید، ذخیره و … این فلز گران‌بها در ایران در مقایسه با دیگر کشورها برای برنامه‌ریزی بهتر در جهت استخراج و استفاده از آن مفید و حتی ضروری می‌باشد.

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *